ગ્રુહ પ્રવેશ (૧૦) સ્વાતિ શાહ

gruhapravesh

શરદ છ સાત દિવસ થયા તો પણ દેખાયા નહિ અને ફોન પણ નાંઆવ્યો , હવે મને ચિંતા થવા લાગી કે શું મને ભૂલી ગયા કે કઈ બીજું કારણ હશે ? પણ પૂછું તો કોને પૂછું ?

આજે સવારથી મન થોડું બેચેન હતું .એન જી ઓ દ્વારા ચલાવાતા આશ્રમનાં બાળકો વચ્ચે સમય પસાર તો થતો પણ જીવમાં એક ચચરાટ ની અનુભૂતિ થતી રહી .કોઈ કાર્યમાં મન નહોતું લાગતું .સાંજ પડવાની રાહ જોતી હતી શરદસાંજે લગભગ છ વાગ્યા ની આસપાસ આવતાં .હું મારા સ્વમાન ખાતર આશ્રમમાં રહેવા આવી ગઈ હતી પણ શરદ પ્રત્યેનો પ્રેમ મને વ્યાકુળ કરતો .સાંજે તેમનું આવવું મારે મન એક આશાનું બીજ જન્માવતું હતું. મનમાં ઘણી વાર થાય કે એક દિવસ તો એવો આવશે કે જ્યારે શરદ રાધાને મહત્વ આપવાનું ઓછું કરશે અને મને ગુડિયા નાં ઉછેર માટે જવાબદારી સોંપી દેશે . રોજનાં સમય પર મારી આંખો આશ્રમનાં દરવાજા ભણી વારંવાર જતી .

શરદ આવે , પાસે બેસે અને મને ઘરે પાછી લઇ જવા રોજ મનાવતાં. શરદનું આવવું મારી સાથે બેસવું મને ગમવા લાગ્યું .તેઓ ગુડિયાનાં પ્રોગ્રેસ અંગે વાત કરતાં .આ નિત્યક્રમ  શરૂઆતમાં મને વેવલો લાગતો હતો . પણ જેમજેમ દિવસ વધતાં ગયાં તેમતેમ જાણે મારો અહમ સંતોષાતો મને લાગવાં માંડયો હોય એવું હું અનુભવવા લાગી હોઉં તેવું મને ઘણી વાર લાગતું .એક પ્રકારનો અહમ ગણો કે અહંકાર જે શરદનાં આવવાથી પોસાતો હતો .

આશ્રમમાં બાળકો વચ્ચે મારો દિવસ બહુ ઝડપ થી પસાર થઇ જતો .શરૂઆતમાં તો બીજા દિવસનાં સમય પત્રક પ્રમાણે મારું પ્લાનીંગ કરતી .બે ભાષા ભણાવતી હોવાથી આગળથી બીજા દિવસે ધોરણ મુજબ અભ્યાસ ક્રમ મુજબ નોટ્સ તૈયાર કરવાં જેવાં અનેક કામ રહેતાં .રાત પડે વિચાર વમળમાં ફસાતી .એક દિવસ મારી ફ્રેન્ડ વિરાજ ને ફોન કરી હૈયા વરાળ કાઢતાં કહ્યું ,” વિરાજ , મેં કેમ આવો નિર્ણય લીધો હશે ? પોતાનાં બાળકની ઘેલછા મને ક્યાં લઇ આવી ? હા, તારી વાત સાચી કે અમને એક બાળક જોઈતું હતું પણ તેનાં લીધે મારાં જીવનમાં આવું તોફાન સર્જાશે તેની કલ્પના નહોતી . શું મેં મારા અહમને સંતોષવા આવું પગલું ભર્યું ? ”. વિરાજ બોલી ,” સ્મિતા હું તને બીજા જ દિવસે કહેવાની હતી ,કે જરા લાંબુ વિચાર .શરદભાઈ અને તારા વર્ષોનાં પ્રેમનો કઈ આમ અંત લવાય!તું બહુ આવેશ માં હોવાથી હું પણ બોલી નાં શકી .હજી ઘરે પાછા જવાનો વિચાર કરી જો .” હું ઉદાસ હોવાં છતાં મારી મમત પર હતી .

મારું આશ્રમમાં કામ કરવું અમારી સોસાયટીમાં પણ પ્રચલિત થઇ ગયું હતું .પડોશનાં મીતાભાભી તો એકવાર બોલ્યાં હતાં ,”સ્મિતાબહેન ઘરમાંથી નીકળે એટલે આપણી ઘડિયાળનો સમય આઘો પાછો બતાવતી હોય તો ખબર પડી જાય . આપણે ઘડિયાળનો સમય ઠીક કરી શકીએ .તેઓ સમયનાં પાબંદ છે .” બે દિવસ પહેલાં મીતાભાભી એમની લગ્નતિથિ હોવાથી આશ્રમમાં ફળ લઇ ને આવ્યાં ત્યારેજ કહેતાં હતાં ,” સ્મિતાબહેન , તમારાં વગર તો જાણે સોસાયટી સૂની પડી ગઈ છે .કઈ કામ હોય તો કોને કહેવુંએ પ્રશ્ન થાય .તમે હતાં તો બહુ સારું લાગતું .રાધા તો સામે જોવા પણ નવરી નથી ! ”મીતાભાભી ની વાતોથી મારું અહમ વધુ સંતોષાયું .મને સારું લાગ્યું . મારું મન ભરાઈ આવ્યું .મેં વિરાજ ને ફોન કરી વાત કરતાં કહ્યું ,”આજે પાડોશી મીતાભાભી  આવ્યાં હતાં ને મારા વિષે સારીસારી વાત કરતાં હતાં , ચાલો કોઈને તો મારી ખોટ સમજાણી ,બાકી રાધા સાથેનાં શરદનાં ગાઢ થતાં સંબંધની યાદ મને અકળાવી મુકે છે.”

રાધા શરૂઆતમાં ,”મોટીબહેન મોટીબહેન કરતી આગળ પાછળ થતી .” અને હવે ! ગુડિયા આવતાં જાણે કોણ મોટીબહેન ? મેં બેચાર વખત શરદને કહ્યું હતું ,”રાધાને કહો કે હવેથી ગુડિયાને હું સંભાળીશ .તે મારી દીકરી છે.મને તો તે ગુડિયાનું કશું કાર્ય કરવાં નથી દેતી .”શરદને આવું વારંવાર કીધાં છતાં તેઓ રાધાને કશું કહેતાં નહિ એટલે વધારે ખરાબ લાગતું .મારે પણ સ્વમાન જેવું હોય કે નહી .પહેલાં તો શરદ અને હું એક રૂમ માં સૂતા ,પછી ગુડિયા રાતનાં ઉજાગરા કરાવે અને મદદ રહે તેમ કહી શરદને પોતાનાં રૂમ માં સૂવા મજબુર કરી દીધો ,  હું કેટલાક સમય થી જોતી હતી કે શરદને રાધા તરફ આકર્ષણ થયું હોય .મારી આવી અવહેલના થતી જોઈ શરૂઆત માં તો હું ચુપ રહી પણ ક્યાં સુધી આમ ચલાવાય !મને મારી માતાનાં શબ્દ યાદ આવ્યાં .તેઓ ઘણી વાર કહેતાં,” બેટા મારવો મમ ને ખાવો ગમ . “મને થતું ગમ ખાઈને ક્યાં સુધી જીવવું ?એ બધું એમના જમાનામાં ચાલે .સ્વમાન જેવું હોય કે નહીં .

એન જી ઓ દ્વારા ચલાવાતાં આ આશ્રમમાં હું પહેલાં નિયમિત આવતી ,મને બધાં ખૂબ પ્રેમથી આવકારતાં .હું બહુ ખુશી ખુશી આવતી .આશ્રમમાં ઘર જેવું કામ રહેતું નહિ પણ બાળકો ની જવાબદારી ઘણી રહેતી .આમતો ઘણા સમય થી આવતી હોવાથી બધાનાં પરિચયમાં તો હતી .ઘણીવાર રૂખીબહેન માટે કપડાં લેતી આવતી એટલે તેઓ મારા પર ખુશ રહેતા હતાં .મોટાબહેન સાથે પણ મારે સારું બનતું .

પરંતુ કાલે જ્યારે મોટાબહેન સાથે બેઠી હતી ત્યારે તેમણે મારું ધ્યાન ખેંચતા કહ્યું ,”સ્મિતાબહેન તમે હમણાંથી ખોયા ખોયા રહો છો .શું વાત છે ?આ બાળકો પર આપણી મનોદશાની બહુ અસર પડે .જરા સંભાળજો .”મનમાં એક ચચરાટ નો અનુભવ થયો .મનમાં થયું હવે અહીં રહેવા આવી છું તેમાં આવું કીધું હશે ?

સ્વમાન અને પછી તેમાંથી જો અહંકાર જન્મે એટલે બધું વાંકુંજ દેખાય .મને પણ એવું જ થયું . પોતાનાં ઘરનાં લોકો પાસે જે સ્વમાન સચવાવાની આશા હોય તે અહીં કયાં કોઈ સમજે ,અહીંતો વળી ઘરનાં લોકોએ પણ મારું સ્વમાન ઘવાવામાં કઈ બાકી નથી રાખ્યું તો બીજાં પાસે શી આશા ! વાતવધારેના વધે તેમાટે હું ફટાફટ હસતા મોં એ ત્યાંથી ખસી ગઈ .

તે,દી પલક કેવી ચોંટી ગઈ હતી ,ક્યારની બાજુ પર બેસી ખાંસતી હતી .જેવું મેં પુછ્યું ,”બેટા શું થાય છે ?”ને આવી ને એકદમ વળગી ગઈ .જોઉંછું તો તાવથી તેનું શરીર બહુ તપી ગયું હતું .હું તુરંત મારાં વિચાર ખંખેરી તેની સારવાર કરાવવામાં લાગી ગઈ .તેનાં સ્પર્શથી મને ગુડિયાની યાદ આવી ગઈ. દિવસ પસાર થતો પણ રાત ભારે લાંબી લાગતી .શરદ સાથેનો વર્ષોનો સહવાસ ની યાદ સતાવતી તો ઘડીક માં ગુડિયાની યાદ હૈયું હચમચાવી દેતી . પાછું પેલું સ્વાભિમાન ડોકાતું ને લાગી જતી મારી પ્રવૃત્તિમાં .

શરદ જે નિયમિત આવતા અને મારી સાથે વાતો કરતા તેનાથી મારો અહમ જળવાતો પણ સાથેસાથે મને તેમની રાહ જોવાની ટેવ પડી ગઈ હતી .આજે છ દિવસ થવા આવ્યા તેમને આવ્યાને , તેઓ આજે તો આવશે ને ? જીવમાં એક અજંપો જાગ્યો .કહેવાય છે ને કે જ્યારે જીવને અજંપ થાય ત્યારે નેગેટીવ વિચાર ઘેરો ઘાલે છે .મારી પણ એવીજ હાલત થઇ .મનમાં થયું કે બાને કઈ થયું હશે કે ગુડિયાને ? નાના ,ગુડિયાતો સારી જ હશે .બા હવે વૃદ્ધાવસ્થા એ પહોંચ્યા એટલે જરા તબિયત નરમ હશે .શું કરું .

ઘર વધારે સાંભર્યું છે . શરદ આવે તો સારું .કઈ સમાચાર જાણવા તો મળે .એમ તો હું પણ ફોન કરી જાણી શકતી હતી .બે વાર વાત કરવા ફોન હાથમાં લીધો પણ પાછું અભિમાની મન વચ્ચે આવ્યું અને સાંજ સુધી રાહ જોવા વિચાર આવ્યો .કોઈ કામમાં જીવ નહોતો પરોવાતો . મન અને મગજ ઠેકાણે નાહોય તો મનુષ્યના વાણી વર્તન પર એનો પ્રતિભાવ સૌ પહેલો પડે છે .મારો અજંપો રૂખીની નજરમાં આવી ગયો .હું વર્ગ પતાવી બેઠી હતી ત્યાં તે આવી અને મારી પાસે ઉભી રહી ગઈ .જોઉંછું તો તેનો ચહેરો મને ગંભીર જણાયો .ધીમે રહીને બોલી ,”સ્મિતાબહેન હુ થ્યું સે ?.આ આરસી માં મોંજુવો ,હમજ આવસે .મને કહો શું વીતે સે ?આપડી પાસે હંધી વાત્યું ના નિરાકરણ સે .”

સજળ આંખે રૂખી સામે જોઈ રહી .બોલું તો શું બોલું ? તુરંત થયું રૂખી સિવાય છે પણ કોણ જેની સાથે વાત કરું .મેં કહ્યું ,”મારા પતિ શરદ રેગ્યુલર આવતા પણ હમણાં જરા થોડા દિવસથી નથી આવ્યા એટલે જરા ચિંતામાં છું .”તો કહે ,”લો બેન એમાં આમ સિન્તા કરે હું વરે ! એક ફોન હલાવી દ્યોને .”મારો અહંકાર મને ફોન કરવા રોકતો હતો. સુરજ માથે ચઢવા સુધીમાં મારું માથું આશંકાથી ભરાઈ ગયું .કેમ કરતા દિવસ વિતાવું ! સાંજ ક્યારે પડે અને શરદ આવે !ખાવાનું ગળે ના ઉતર્યું. જેમતેમ પતાવી પથારીમાં પડી .ચાર તો માંડમાંડ વગાડ્યા .છેવટેઅમારાજુનાપાડોશી મીતાભાભીનેમેંફોનકર્યો.શરૂઆતમાં આડીઅવળી વાત કરી ધીમે રહી પૂછ્યું ,”મીતાભાભી ઘરે બધા મઝામાં છે ને ?”પછી તેમણે તુરંત કહ્યું ,”સ્મિતાબહેન શરદભાઈ બહુ બીમાર છે ,સાવ નંખાઈગયા છે ..મેં કાલે જ જાણ્યું.તમારો વિચાર આવ્યો હતો કે તમને જાણકરું પણ પછી થયું તમને ગમે કે ના ગમે !”શું જવાબ આપું તેની સમજના પડી મગજ એકદમ સૂન્ન થઇ ગયું .મારું સ્વમાન ,અહમ બધું પળભરમાં ભાંગીને ભુક્કો થઇ ગયું .

ફોન કાપી ,એટેચીમાં કપડાં નાંખવા જેટલી સુઝ ના રહી ને પર્સ ઉપાડી ઉતાવળે મોટાબહેન પાસે દોડી .તેઓ હજી આગળ કઈ બોલે તે પહેલાં મેં કહીદીધું ,”મારા ઘરે જાઉંછું .”જવાબ સંભાળવા પણ ઉભી ના રહી અને પકડી રીક્ષા .એન જી ઓથી ઘર નો રસ્તો જાણે જલ્દી કપાય .આખા રસ્તે ભગવાનનું નામ જપતી ઘર આંગણે જઈ પહોંચી .

હજુ ઘરમાં પ્રવેશ કરું ત્યાં તો બાનો દુઃખી અવાજ સંભળાયો “શરદ દીકરા ચાર દિવસ થયા તેં કઇ જ ખાધું નથી આમ કેમચાલે ? શું આમ ભુખ્યા રહેવાથી સ્મિતા પાછી આવી જવાની છે ?  શરદે બહુ ધીમા દર્દીલા અવાજે કહ્યું “બા સ્મિતા વગર મારી જીંદગીમાં કોઈ સ્મિત નથી ,હું ખાઉં કે ના ખાઉં હવે કોઈ સુખ નથી .મેં તેને બહુ દુભાવી છે.ભગવાન મને ક્યારેય માફ નહીં કરે.મારી સ્મિતા મને હવે શું આવતા ભવેજ મળશે ! “

હું આનાથી વધુ કઇજ સાંભળી ના શકી , મેં ગૃહપ્રવેશ કરતાની સાથેજ બાના હાથમાંથી સૂપનો બાઉલ લઇ લીધો અને શરદના બેડના એક કિનારે બેસી તેમને સૂપ પીવરાવવા માંડ્યો , તે પણ એક નાના બાળકની જેમ ચુપચાપ બધું પી રહ્યા હતા . અમારા બધાની આંખો માંથી આંસુ વહી રહ્યા હતા …..

This entry was posted in ગૃહ પ્રવેશ. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s