સંસ્કાર-(10)-ડૉ ઇંદિરાબેન શાહ

રાજેન્દ્ર ડોલરાય નમઃના જાપ જપતો અમેરિકા આવ્યો .મારા બા બાપુજી,મારી નીરુ ડોલર જોશે કેટલા ખુશ થશે.મનની મનમાં રહી.માતા,પિતાએ અને નીરુ ડોલરને ઠુકરાવ્યા.રાજેન્દ્રને જબ્બર ઠેસ વાગી જાણે ડોલરની સાથે પોતે પણ માતા પિતા અને નીરુના હ્રદયમાંથી હંમેશ માટે હડસેલાય ગયો.

મા બાપનુ હૈયુ એટલુ કઠોર નથી,છોરૂ કછોરૂ થાય માવતર કમાવતર ના થાય અને આતો જલારામ,સાંઇબાબાના પરમ ભક્ત, જે સ્વપ્નમાં પણ કોઇનું બુરુ ના ઇચ્છે કોઇને ધીક્કારે નહીં એ પોતાના ડાહ્યા સમજુ દિકરા રાજુને કેમ ધીક્કારી શકે!! રેણુકાબેનના માન્યામાં નથી આવતુ તેમનો રાજુ આવુ કરે! કરે જ નહીં!. જરૂર તેને કોઇએ ફસાવ્યો હશે.મારો ભોળો રાજુ ફસાઇ ગયો.શાસ્ત્રમાં પણ કહ્યું છે.

“અપરાધપરંમપરાવૃતં ન હિ માતા સમુપેક્ષતે સુતમ”

પક્ષી પાર વગરના દાણા જોઇ પારધીની જાળમાં ફસાઇ તેમ રાજેન્દ્ર પણ ડોલર જોઇ ડોલીની પથરાયેલ જાળમાં ફસાયો છે હવે છુટવા માટે તરફડીયા મારે છે.

રાજેન્દ્રના મોટા ભાઇ ભાભી સ્વતંત્ર રહે છે. નાનો નરેન્દ્ર શેઠની એકની એક દિકરી સાથે લગ્ન કરી ઘર જમાઇ થઇ ગયો છે.એક દીકરો રાજેન્દ્ર અને ડાહી સંસ્કારી વહુ નીરુ જ તેમના ઘડપણની લાકડી હતા. હવે તો નીરુ અને પૌત્ર અનુજ માટે જ જીવી રહ્યા છે.

નીરુ રોજ સવારે વહેલી ઊઠે પૂજા પાઠ કરી ઘરકામ આટોપે,બપોરના સમયે અનુજને સુવડાવી,સાસુ સસરા આરામ કરતા હોય ત્યારે બે ટ્યુસન કરે,રેણુકાબેન પણ નીરુને બને તેટલી મદદ કરે.સસરા તો આઘાત સહન ના થતા દેવલોક સીધાવ્યા.રેણુકાબેન” ચિકુનગુનીયા” વાયરસ બિમારીનો ભોગ બન્યા,દિવસે દિવસે તેમના સ્નાયુઓ નબળા પડતા ગયા,તન મનથી ભાંગી ગયેલ તેઓ પણ પતિ પાછળ મૃત્યું પામ્યા.નીરુ હવે એકલી પડી.

તેને આણંદમાં રહેવું અસહ્ય થયું.ડાકોર રણછોડરાયના સાનિધ્યમાં આવી વસી.રોજ સવારે વહેલી ઊઠી પૂજાપાઠ કરે અનુજને તૈયાર કરે સ્કુલમાં મોકલે .હવે તો અનુજ સમજણો થયો છે. ક્યારેક નીરુને પૂછતો “મમ્મી મારા પપ્પા ક્યાં ગયા છે?હવે તો દાદા દાદી નથી તો ચાલને આપણે પણ પપ્પા સાથે રહેવા જતા રહીએ.”

બેટા આપણે ન જઇ શકીએ,પપ્પા લેવા આવશે ત્યારે તેમની સાથે જઇશુ.

નાનો અનુજ માની જતો.મમ્મીને નાના મોટા કામમાં મદદ કરે અને ભણવામાં પણ ખૂબ ધ્યાન આપે.શિક્ષકોમાં પણ ખુબ પ્રિય.હોય જ ને,દાદા દાદીના ઉચ્ચ સંસ્કાર પામેલ.

નીરુને  મનના ઉંડાણમાં ખાત્રી છે. તેનો રાજુ જરૂર એક દિવસ પાછો આવશે.”મારી જ ભૂલ અનુજના જન્મબાદ મેં તેને વેકેસનમાં જવાની ના ન પાડી હોત અને વેકેસનમાં ગયા હોત તો તે આવું ના કરત,મેં એકાદ ટ્યુશન વધારે કરી લીધુ હોત,પતિની ઇચ્છા પૂરી કરવી પત્નિનો ધર્મ,હું જ મારો ધર્મ ચુકી,હવે મારે તેની શિક્ષા ભોગવવાની.રોજ સવાર સાંજ પ્રાર્થના કરે મારો રાજુ જ્યાં હોય ત્યાં ખુશ રહે.

***

હોટેલમાં ડોલીનો જોબ જાણ્યા બાદ રાજેન્દ્રનું મન ભારત પાછા જવા તલસી રહ્યું છે.વિચારે છે મુર્ખ આવી વેશ્યા નારી પાછાળ તું લટ્ટુ બન્યો જીંદગીના અમૂલ્ય દસ વર્ષ બરબાદ કર્યા નાના અનુજને બાપ વિહોણો બનાવ્યો!!?ક્યાં સતી સાવિત્રી જેવી મારી નીરુ અને ક્યાં આ ડોલી? હું જ મુર્ખ સતીને પારખી ના શક્યો.હાથના કર્યા હૈયે વાગ્યા.

માણસની પાંચ ઇન્દ્રિયોના પાંચ વિકાર, શબ્દ, રસ, રૂપ, ગંધ, સ્પર્શ માણસને છેતરે છે અને અધોગતી કરાવે  છે. રાજેન્દ્ર ડોલીના રૂપ મીઠા શબ્દોથી ભરમાયો,અમેરિકા આવ્યો,સુંવાળી પથારીમાં સુંવાળો સ્પર્શ અને પરફ્યુમની મહેકમાં ભાન ભૂલ્યો રસમાં તણાતો રહ્યો.

વિશ્વામિત્ર જેવા ઋષિ મેનકાના રૂપથી તપભંગ થયેલ તો પામર મનુષ્યની શું વિસાત?!!.

રાત્રે ડોલી ઘેર આવે ત્યારે રાજેન્દ્ર બિચારી કેટલી મહેનત કરે છે વિચારતો તેની સુશ્રુશા કરતો કોઇ વખત ડોલીનુ મીઠુ ફરમાન થતુ “ડિયર રાજ ટૂ ટાયર્ડ મારી કમર દબાવને,તો વળી કોઇ વાર મારુ માથુ દબાવને અને રાજેન્દ્ર જેમ પાળેલો કુતરો માલીક્ની સેવા કરે તેને ચાટવા લાગે, તેમ ડોલીની સેવા કરતો.

હવે તો રાજેન્દ્રને ડોલી રાત્રે ઘેર આવી પથારીમાં તેના પડખામાં સુવે તે પણ સહન ન હોતુ થતુ.તેના પર્ફુયમમાં તેને દુર્ગંધ આવતી.તેની ઊંઘ હરામ થઇ જતી.

તેને નાનપણમાં બા ભજન ગાતા તે યાદ આવતુ

“હે કરુણાના કરનારા તારી કરુણાનો કોઇ પાર નહીં

હે સંકટના હરનારા તારી કરુણાનો કોઇ પાર નહીં

મેં પાપ કર્યા છે એવા ,હું ભૂલ્યો તારી સેવા

મારી ભૂલોના ભૂલનારા તારી કરુણાનો કોઇ પાર નહીં’’

હે ભગવાન મેં કેટલી મોટી ભૂલ કરી છે મને માફ કર.વિચારોના ચગડોળમાં  આખી રાત પડખા ફેરવતો.

ડીકિન્સ મીડલ સ્કુલમાં આવ્યો તેને હોમ વર્ક ઘણુ રહેતુ આ વિકમાં તેને સૌથી જુના ધર્મ વિશે પ્રોજેક્ટ તૈયાર કરવાનો હતો.રાજેન્દ્રની મદદ માગી,ગુગલ સર્ચ કર્યા બાદ પણ તેને શું લખવું સમજાયું નહીં .આટલા બધા દેવ દેવીઓ, ચાર હાથ વાળા .રાજેન્દ્રએ સમજાવ્યું.એક જ ગોડ છે એક જ શક્તિ છે.દેવ પૃથ્વી પર જુદા જુદા સમયે અવતાર લે અને રાક્ષસોને મારી મનુષ્યને રાક્ષસોના ત્રાસમાંથી મુક્ત કરે.શક્તિ પણ જુદા જુદા રુપ શસ્ત્રો ધારણ કરી રાક્ષસોને મારે.રાજેન્દ્રને તેનું બાળપણ યાદ આવ્યુ,તેના માતા પિતાએ કહેલ રામાયણ, ભાગવત,મહાભારતની વાતો યાદ આવી.આ દસ વર્ષમાં કદી ના અનુભવેલ સુખ, રાજેન્દ્રએ ડીકિન્સને  આ વાર્તા સંભળાવામાં અનુભવ્યું. આ આખુ અઠવાડિયું, તે આ કારણે રાત્રે પણ ડીકિન્સની રૂમમાં અથવા સોફા પર સુઇ જતો .તેને તો ભાવતુ હતુ અને વૈદ્યે કહ્યુ.

સોમવારે વહેલા ઊઠી રાજેન્દ્રએ સાઇ બાબા જલારામને યાદ કર્યા, પ્રાર્થના કરી બાપા હું ભાન ભુલેલ, વર્ણશંકર અસંસ્કારી બાઇના મોહમાં ફસાયો મારા સુખી સંતોષી કુટુંબને તરછોડી, હેડક્લાર્કની સરકારી નોકરી છોડી અહીં દસ હજાર માઇલ સુધી આવ્યો અને કંઇ મેળવ્યું નહીં.પટાવાળાથી પણ ઊતરતી કક્ષાનું કામકર્યું. મને મારા કર્યાની સજા મળી ગઇ આજે ટીકિટ લેવા જાઉ છું.બાપા મને માફ કરજો.જલ્દી મારા કુટુંબને મળુ.

મોટેલમાં કોલ ઇન સીક કર્યું. દસ વર્ષમાં પહેલી વખત જ રજા માંગેલ એટલે મેનેજરે તુરત જ ઓ કે રાજુ ટેક કેર બોલી રજા મંજુર કરી.રાજેન્દ્ર ઘેરથી નીકળી પટેલ કાકાના ગેસ સ્ટેશન પર પહોંચ્યો.કાકા તૈયાર જ હતા. બન્ને કાકાના ઓળખીતા ટ્રાવેલ એજન્ટની ઓફિસે ગયા એર ઇન્ડીયાની વન વે ટીકિટ લીધી. સામાન સાથે જ હતો.કાકાની જ ગાડીમાં જે એફ કે એર પોર્ટ પર પહોંચ્યા.કાકાને પગમાં પડ્યો. વિદાય લીધી.

એરપોર્ટમાં તેનો પાસપોર્ટ વીઝા અને બચાવેલી થોડીક મૂડી ૧૨૦૦ ડોલર અને થોડા કપડા ભરેલી હેંડ બેગ હાથમાં હતી..અને દ્વિધાઓથી ભરેલું મન હતુ…જોકે મન કે આત્મા કોઇ તેને પાછો વળી જા એમ તો કહેતું જ નહોંતુ પણ દસ વર્ષમાં નીરુ કેવી થઇ ગઇ હશે. મારી નીરુ તો મને ઓળખી જશે પણ મારો અનુજ મને ઓળખશે ખરો?નીરુ ઓળખ આપશે મને પપ્પા કહેશે મને કેવો ભેટી પડશે!મારા બા બાપુજી મને અપનાવશે? નાનપણથી મારા બા ગીત ગાતા

“ભૂલો ભલે બીજુ બધુ માબાપને ભૂલશો નહીં”

આજે રાજેન્દ્રને તેના માતા પિતા ખૂબ યાદ આવે છે.વારે વારે આંખ ભીની થાય છે .આખરે એર હોસ્ટેસનો અવાજ સંભળાયો “આપની ખુરસી સીધી કરો કમરની પાટી બાંધો”. રાજેન્દ્રએ હાસકારો અનુભવ્યો.બારીમાંથી બહાર જોયું.બોલ્યો.

“આઇ લવ માય ઇન્ડીયા”

મુંબઇ એરપોર્ટ પરથી આણંદ ફોન કર્યો..બે ઘંટ્ડી વાગ્યા પછી આપ જે ફોન નો સંપર્ક સાંધી રહ્યા છે તે નંબર બંધ છે..અન્ય કોઇ નંબર કે માહિતી ઉપ્ભોક્તાએ આપી નથી..

તેનો શ્વાસ ક્ષણ માટે તો રોકાઇ ગયો..દસ વર્ષ ઘણો લાંબો સમય હતો…કોઇ સમાચાર નહીં કોઇ ઠેકાણું નહી.. અમેરિકા પણ ડોલીને કંઇ પણ જણાવ્યા વિના ભારત ભેગો થયો હતો.. હવે શું કરીશ?

મુંબઇ થી વડોદરા અને વડોદરા થી આણંદ એમ સવારે દસ વાગે આણંદ પહોંચી સૌથી પહેલું કામ કર્યું પટેલ કોલોની પહોંચ્યો..મકાન ની જગ્યાએ મોટો એપાર્ટ્મેંટ  કોમ્પ્લેક્ષ ઉભો હતો

દસ વર્ષમાં આણંદે સારો એવો વિકાસ કર્યો હતો…બધા નાના વગા સોસાય્ટી અને એપાર્ટ્મેંટ કોમ્પ્લેક્ષમાં બદલાઇ ગયા હતા..

હવે તેની રહી સહી હિંમત ઓસરતી હતી. તેનું મગજ ચક્કર બમ્મ થતુ હતુ..અને ધડામ દૈ તે બેસી પડ્યો…થોડી ક્ષણો એમને એમ વહી ગઈ અને તે પોક મુકીને રડ્યો…બા..બાપા.. તમે ક્યાં છો?

તેને રડતો છાનો રાખવા કોઇ પાણી લાવ્યુ તો કોઇ અનુકંપાથી બોલ્યુ..કો’ક ગાંડો લાગે છે.. કપડા તો સારા પહેરેલા છે કો’ક ઉજળીયાત વખાનો માર્યો છે…ચાલો એને મંદીર લઇ જઇએ

થોડુ પાણી પીધુ અને પોતાની બેગ લૈને તે બાજુનાં વ્રજ મંદીરમાં પહોંચ્યો.મંદીરમાં જતા વેંત મૂર્તિને દંડવત પ્રણામ કર્યા અને ધ્રુસકે અને ધ્રુસકે ખુબ જ રડ્યો…મંદીરમાં જે પૂજારી હતા તેમણે તેને રડવા દીધો..થોડોક પ્રસાદ.. ગાંઠિયા અને ચા આરોગવા આગ્રહ કર્યો..અને કહ્યું પ્રભુનાં શરણમાં આવ્યા છોને..તમારા દુઃખો તો આમ ચપટી વારમાં કપાઇ જશે.

સ્વામી વિદ્યાનંદજી રાજેન્દ્રને ઓળખી ગયા હતા..અને તેથી તેમણે અસ્વસ્થ રાજેન્દ્ર સ્વસ્થ અને સ્થિર થાય ત્યાં સુધી મૌન ધારણ કર્યુ..વતન નો પવન વતન ની ગલી અને વતનનો તડકોઅને વતનનાં પંખીઓ નો ચ્હેકાટ તેના અજંપ મનને શાંત કરી ગયા.સંતે રુમ ખોલી આપી ને કહ્યું થોડોક આરામ કરો…સ્વામીજી આપને સાંજે મળશે..

રૂમમાં જઇ તે સુઇ ગયો.. જાણે વરસો પછી માનો ખોળો ના મળ્યો હોય સાંજે આરતીનાં મીઠા રણકારે તે ઉઠ્યો..નાહ્યો અને સ્વચ્છ કપડા પહેરી વિદ્યાનંદ સ્વામી ને પગે લાગીને એક ખુણે જઇને બેઠો.થોડી વારે જ્યાર ભક્તો વિખરાય ત્યારે એકાંતમાં વિદ્યાનંદજી બોલ્યા

“ રાજેન્દ્ર વિદેશ થી દેશમાં પાછા ફરતો કોઇ પણ માણસ મંદીરમાં આવી ને રહેતો નથી..શું થયું એતો કહો.”

થૉડીક ચુપકીદી પછી રાજેન્દ્ર બોલ્યો…”મારું ઘર ક્યાં?મારા મા બાપા ક્યાં? મારી નીરુ ક્યાં? મારો અનુજ ક્યાં?”

વિદ્યાનંદજી તેની સામે જોઇ મંદ મંદ હસીને બોલ્યા..તારાબાપા અને મા તો કલ્પાંત કરી કરી શ્રીજી ધામ પહોંચી ગયા..તારા ભાઇઓને તો આમેય કોઇની પડી નહોંતી…તને યાદ કરતી નીરુ અનુજ ને લઇ ક્યાં ગઇ છે તે ભાળ કઢાવીશું..પણ ત્યાં સુધી અહીં તુ સેવક બની ને પ્રભુની સેવા પુજા કર….

Advertisements
This entry was posted in સંસ્કાર. Bookmark the permalink.

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / બદલો )

Connecting to %s